จากสวนสู่โต๊ะอาหาร ผลไม้จากอาเซียนหลั่งไหลเข้าสู่ตลาดจีน

ช่วงฤดูร้อนนี้ ตั้งแต่ริมฝั่งแม่น้ำแดงในเวียดนาม ไปจนถึงสวนมะพร้าวอันเขียวขจีในไทย จากสวนผลไม้ใกล้เส้นศูนย์สูตรในมาเลเซีย ไปจนถึงริมฝั่งแม่น้ำอิรวดีในเมียนมา ผลไม้สดของอาเซียนจำนวนมหาศาลกำลังเดินทางข้ามเขาและทะเล ผ่านด่านศุลกากรในกว่างซีและยูนนาน เพื่อกระจายไปยังพื้นที่ต่าง ๆ ทั่วประเทศจีน และเสิร์ฟตรงสู่โต๊ะอาหารของครอบครัวชาวจีนที่นับวันจะเพิ่มมากขึ้น

ที่ตลาดค้าส่งผลไม้จินหม่าเจิ้งชาง (Jinma Zhengchang) ในนครคุนหมิง มณฑลยูนนาน “ทุเรียนหมอนทอง” ของไทยถูกจัดวางในตำแหน่งที่โดดเด่นที่สุดของแผงผลไม้ พ่อค้าแซ่หลิวคนหนึ่งเล่าว่า เมื่อไม่กี่ปีก่อนทุเรียนเคยมีราคาสูงถึงกิโลกรัมละกว่า 100 หยวน แต่ปัจจุบันในช่วงโปรโมชัน ราคาลดลงมาอยู่ที่ต่ำกว่า 40 หยวนต่อกิโลกรัม นอกจากนี้ ผลไม้อื่น ๆ จากเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เช่น มังคุด และเงาะ ก็สามารถพบเห็นได้ทั่วไปในตลาด

ในซูเปอร์มาร์เก็ตแห่งหนึ่งในเขตหยู่จง นครฉงชิ่ง โซนขายมังคุดมีผลไม้สดวางกองโตเป็นภูเขาย่อม ๆ โดยมีประชาชนและนักท่องเที่ยวจำนวนมากกำลังยืนเลือกซื้ออยู่

หู จั่วฉิน (Hu Zuoqin) ผู้บริหารของซูเปอร์มาร์เก็ตแห่งนี้เปิดเผยว่า ในช่วงสองปีที่ผ่านมา ราคาขายปลีกของผลไม้เมืองร้อนส่วนใหญ่มีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะผลไม้นำเข้าระดับพรีเมียมอย่างทุเรียนและมังคุดที่ราคาลดลงอย่างเห็นได้ชัดที่สุด ตัวอย่างเช่น มังคุดเกรด 3A เมื่อสองปีก่อนราคาขายปลีกส่วนใหญ่จะอยู่ที่ 20-30 หยวนต่อชั่ง (500 กรัม) แต่ปัจจุบันราคาขายปกติลดลงมาอยู่ที่ 16-20 หยวนต่อชั่ง และในช่วงจัดโปรโมชันราคาอาจลงต่ำสุดถึง 9.9 หยวนต่อชั่ง เท่านั้น ส่วนผลไม้อื่น ๆ เช่น มะม่วง ลำไย และขนุน ก็มีแนวโน้มราคาที่ปรับตัวลดลงอย่างมั่นคงเช่นกัน

ประเทศจีนและอาเซียนครองตำแหน่งคู่ค้าอันดับหนึ่งของกันและกันมาอย่างยาวนาน ด้วยการบังคับใช้ความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (RCEP) ที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้น รวมถึงการยกระดับเขตการค้าเสรีจีน-อาเซียนอย่างต่อเนื่อง ทำให้ผลไม้จากอาเซียนสามารถเข้าสู่ตลาดจีนได้อย่างสะดวกสบายมากยิ่งขึ้น

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา มณฑลยูนนานได้ผลักดันการใช้หนังสือรับรองถิ่นกำเนิดสินค้า RCEP (Certificate of Origin) อย่างต่อเนื่อง ช่วยให้ผู้ประกอบการได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษีและลดต้นทุนการนำเข้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ สถิติจากศุลกากรคุนหมิงระบุว่า ในช่วง 5 เดือนแรกของปีนี้ ผู้นำเข้าผลไม้ในยูนนานได้รับสิทธิลดหย่อนภาษีจากการใช้หนังสือรับรองถิ่นกำเนิดสินค้าอาเซียนไปแล้วถึง 2,882 ล้านหยวน

นอกจากนี้ แพลตฟอร์มบริการสาธารณะ “Single Window” ของยูนนาน ยังได้เปิดให้บริการพิธีการศุลกากรแบบ “3×24 ชั่วโมง” ซึ่งช่วยลดจำนวนการกรอกข้อมูลการสำแดงสินค้าจากกว่า 100 รายการเหลือเพียง 20 รายการ และลดขั้นตอนการสำแดงการค้าทั่วไปจาก 6 ขั้นตอน เหลือเพียง 2 ขั้นตอน ที่ด่านรถไฟบ่อหาน (Mohan) มีการนำระบบตรวจสอบตู้คอนเทนเนอร์และอุปกรณ์ตรวจสอบอัจฉริยะมาใช้งาน ส่งผลให้ประสิทธิภาพในการผ่านด่านศุลกากรดียิ่งขึ้นไปอีก

ข้อมูลแสดงให้เห็นว่า ในช่วง 5 เดือนแรกของปีนี้ มูลค่าการนำเข้าผลไม้ของมณฑลยูนนานสูงถึง 9,020 ล้านหยวน เติบโตขึ้น 46.9% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน โดยมีทุเรียน มังคุด และลำไยสด ครอง 3 อันดับแรก

ที่ท่าเรือกั่วหยวน (Guoyuan Port) นครฉงชิ่ง ผลไม้จากประเทศอาเซียนกลุ่มหนึ่งกำลังถูกจัดส่งไปยังตลาดทั่วประเทศหลังจากผ่านกระบวนการคลังสินค้าห้องเย็น หยางหลิว (Yang Liu) ผู้บริหารบริษัท New Western (Chongqing) Agricultural Products Co., Ltd. กล่าวว่า ในอดีต ผลไม้เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่เข้ามาในจีนต้องพึ่งพาการขนส่งทางเรือเป็นหลัก ซึ่งใช้เวลานานและมีอัตราการเน่าเสียสูง แต่ในปัจจุบัน เครือข่ายโลจิสติกส์ เช่น รถไฟสายความเย็นจีน-ลาว และระเบียงการค้าทางบก-ทางทะเลระหว่างประเทศสายใหม่ (ILSTC) มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ทำให้ประสิทธิภาพการขนส่งเพิ่มขึ้นอย่างมหาศาล

หยางหลิวเสริมว่า ในช่วงไม่กี่ปีมานี้ ต้นทุนโลจิสติกส์โดยรวมลดลง 10% ถึง 15% พร้อมกับอัตราความเสียหายของสินค้าที่ลดลงด้วยเช่นกัน ทำให้บริษัทสามารถส่งต่อผลประโยชน์ในส่วนของราคานี้ให้แก่ผู้บริโภคได้มากขึ้น

หลี่ เฉาเหว่ย (Li Chaowei) ผู้อำนวยการกรมพาณิชย์มณฑลยูนนาน กล่าวว่า “ยกตัวอย่างเช่น ทุเรียน ในอดีตถ้าส่งทางเรือมาจีนต้องใช้เวลานานกว่าสิบวัน แต่ปัจจุบันผ่านทางรถไฟจีน-ลาว ขบวนด่วน 'ล้านช้าง-แม่โขง' (Lanmei Express) ใช้เวลาเร็วที่สุดเพียง 26 ชั่วโมงก็ถึงคุนหมิงแล้ว” โดยในช่วงเดือนมกราคมถึงพฤษภาคมของปีนี้ ปริมาณการนำเข้าผลไม้ข้ามพรมแดนผ่านทางรถไฟจีน-ลาว มีจำนวนถึง 107,900 ตัน เติบโตเพิ่มขึ้นกว่า 30%

เหอ เต้ากั่ว (He Daoguo) ประธานบริษัท Chongqing Meilian International Warehouse and Transport (Group) Co., Ltd. เผยว่า หลังจากผลไม้อาเซียนมารวมศูนย์และกระจายสินค้าที่ฉงชิ่งแล้ว จะสามารถครอบคลุมพื้นที่ในรัศมี 1,000 กิโลเมตร ได้แก่ มณฑลเสฉวน กุ้ยโจว หูหนาน และหูเป่ย ซึ่งโดยพื้นฐานแล้วสามารถจัดส่งถึงมือผู้รับได้ภายใน 24 ชั่วโมง

ข้อมูลจากศุลกากรระบุว่า ในช่วง 4 เดือนแรกของปีนี้ มูลค่าการนำเข้าผลไม้และผลิตภัณฑ์ผลไม้ของจีนสูงถึง 6,490 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ โดยในจำนวนนี้ มูลค่าการนำเข้าทุเรียนเติบโตขึ้นมากกว่า 200% เมื่อเทียบกับปีก่อน

ช่าย เมิ่ง/แปล

จารุวรรณ อุดมทรัพย์/พิสูจน์อักษร